TWAALF ECONOMEN

'Twaalf economen die je moet kennen, van Adam Smith tot Joseph Stiglitz' kwam onlangs in Nederlandse vertaling uit. Oorspronkelijk is het een Zwitsers boek, geschreven door de hoofdredacteur van Bilanz, René Lüchinger, samen met 6 van zijn collega's. Een overzichtelijk naslagwerk van auteurs die weten waar ze het over hebben. Bilanz is een Zwitsers zakenblad voor ondernemers en managers dat onder meer conjunctuur-analyses en investerings-adviezen biedt. Naar mijn weten wordt het in Nederland nauwelijks gelezen maar nu kunnen we dus in boekvorm profiteren van de economische kennis en de vlotte schrijfstijl van de medewerkers van dit blad.

Pinochet noemen als prominent aanhanger van Milton Friedman zonder de uitwassen van zijn bewind te vermelden terwijl dit bij de prominente aanhangers van Karl Marx wel met nadruk gebeurt, is het belangrijkste punt van kritiek dat ik bij 'Twaalf economen die je moet kennen' kan maken. Karl Marx lijkt niet de favoriete econoom van het Bilanz team. De behandeling van de 12 economen is sowieso niet erg evenwichtig. Voor het overige heb ik vooral lof voor dit overzichtelijke en handzame naslagwerk. Iedere manager of student die wel weet dat John Maynard Keynes en David Ricardo invloedrijke economische theorieën ontwikkelden maar even niet paraat heeft welke, zal baat hebben bij dit boek. En ook iedereen die huidige politieke stromingen en de economische crisis beter wil begrijpen maar weinig tijd heeft om te lezen.

René Lüchinger c.s. behandelen in een notendop twaalf belangrijke economen van de laatste eeuwen, te beginnen met het gedachtegoed van Adam Smith – de oerknal van de economie als wetenschap – en eindigend met de uitspraken van Joseph Stiglitz – perfecte markten bestaan niet. Zij doen dat uiterst gestructureerd en toegankelijk.
Aan leven en werk van elk van de 12 economen wordt een hoofdstuk van ongeveer 15 bladzijden gewijd. Door dit chronologisch te doen ontstaat een compact overzicht van ontwikkelingen binnen de moderne economie en worden een aantal onderlinge verbanden zichtbaar. Aparte kaders zijn gewijd aan belangrijke uitspraken van de besproken economen over kwesties als overheidsuitgaven, concurrentie, belasting en de positie van arbeiders. In andere kaders worden prominente aanhangers van hun gedachtegoed genoemd en hun belangrijkste werken. Tenslotte staat in elk hoofdstuk een korte biografie met persoonlijke gebeurtenissen en een portret. Door deze werkwijze komen de besproken economen tot leven en blijven zij niet louter kamergeleerden maar blijken betrokken mensen die op de omstandigheden in hun maatschappij en tijd reageren. Duidelijk wordt dat hun leerstellingen en meningen vaak nog maar weinig aan actualiteit ingeboet hebben.
Zo legt Hernando de Soto de redenen uit voor het failliet van het traditionele ontwikkelingsbeleid en blijkt John Maynard Keynes een belangrijke rol gespeeld te hebben bij de oprichting van de Wereldbank en het Internationaal Monetair Fonds. Bil Clinton stelde Stiglitz aan als een van zijn adviseurs, terwijl Kofi Annan dweepte met Amartya Sen. Naast Milton Friedman waren ook Friedrich August von Hayek en Adam Smith de lievelingen van Margaret Thatcher en Joseph Schumpeter blijkt zijn ideeën voor een niet onbelangrijk deel bij Leon Walras opgedaan te hebben.
Kortom, het gedachtegoed van de besproken economen hoort vandaag de dag bij ieders algemene ontwikkeling. Dat gaat ook zeker op voor de leerstellingen van Peter F. Drucker die zo ongeveer in zijn eentje management tot economische discipline maakte.

'Twaalf economen die je moet kennen' maakt de titel waar. Het introduceert op een prettige manier 12 belangrijke economen. Niet meer maar ook niet minder. Het leest vlot weg en is ook als e-book verkrijgbaar. Aanschaffen dus dit boek en onder handbereik houden.
Als er een tweede druk van dit boek verschijnt dan zou de uitgever er goed aan doen om de verwijzingen naar hedendaagse Zwitserse economen te vervangen door verwijzingen naar Nederlandse. Dat komt de herkenbaarheid voor Nederlandse lezers ten goede.

© Roelke Posthumus